بيست روز تأمين شده بود ، كافى نيست ، دستور داده شده آزوقه و لوازم زندگانى به مقدار بيشتر از مرتبهء اول در اختيار شما گذاشته شود . وى در عين حال به من خبر داد كه شاه دو تا سه روز ديگر به فرح‌آباد مراجعت خواهد كرد و پس از يك اقامت ده - دوازده روزه ، با اردو از راه قزوين عازم مناطق سرحدى خواهد شد ، تا در صورت لزوم به جنگ با ترك‌ها بپردازد و به قرارى كه مىگفت ، جاسوسان شاه از تركيه خبر آورده‌اند كه سلطان مصطفى كشته شده - بعدا معلوم شد اين خبر صحيح نيست و او فقط از سلطنت خلع شده است - و يكى از فرزندان سلطان احمد به نام سلطان عثمان ، كه فقط يازده سال دارد ، به تخت نشسته است ؛ ولى كشور در دست فرزندان متعدد سلطان سابق است و تصور نمىرود وضع به اين ترتيب دوام پيدا كند . سلطان نخجوان نيز به شاه گزارش داده بود كردها كه از متحدان ترك‌ها هستند ، در ايام اخير از ارس گذشته و بعضى از دهات ارمنستان را غارت كرده‌اند و او چون داراى قواى زيادى نبوده ، نتوانسته است مانع آنها شود و حتى خان ايروان به نام اميرگونه‌خان « 1 » ، كه در تاريخ جديد ايران جايى براى خود باز كرده و اكنون پير شده است ، به علت اين‌كه اين حمله و يورش ناگهانى بوده و عقب‌نشينى مهاجمان فورى انجام گرفته است ، نتوانسته براى قلع و قمع آنها اقدامى كند . در اين گزارش از شاه درخواست شده بود ، اكنون كه دشمن خود را نشان داده ، بهتر است زودتر از سنوات قبل عزيمت اردو به آن صفحات انجام پذيرد . محمد صالح‌بيگ بعد از دادن اين اخبار مرا ترك كرد و رفت . چون مىدانم به وضع حكومت در ايران و نوع غذا و وضع زندگى اعيان و اشراف علاقه‌مند هستيد ، بد نيست از نوع آزوقه‌اى كه براى ما از انبار شاه فرستاده شد مطلع شويد ، ولى قبلا به شرح واحدهاى وزن مىپردازم . در ايران دو نوع واحد وزن وجود دارد : يكى واحد وزن شاه و ديگر واحد وزن تبريز . وزن شاه دو برابر وزن تبريز است ، ولى وزن تبريز بيشتر رواج دارد و توزين ما يحتاج ما نيز با همين واحد انجام گرفت . باتمن تبريز معادل نه ليور و نيز بلكه بيشتر است . هر باتمن به چهار چارك تقسيم مىشود و هر چارك نمىدانم چند سياه است « 2 » . سياه نيز مركب از چندين مثقال است كه اطلاع صحيحى از آن ندارم . به هر حال براى دوازده نفر اهل منزل و پنج يا شش اسب و هشت شتر ما آزوقه و ما يحتاج زير دوبار براى مدت يك ماه يا اندكى

--> ( 1 ) . اميرگونه‌خان قاجار حاكم ايالت ايروان و فرماندهء سپاه ايران در آن ايالت بود . - م . ( 2 ) . گرچه نويسنده در اينجا لفظ سياه را به كار مىبرد ، ولى پرواضح است كه منظور او سير بوده و همان‌طور كه مىدانيم يك چارك به ده سير تقسيم مىشود . - م .